Inganda: Kubera ingaruka z'imisoro ya Amerika, igipimo cy'ubwikorezi bw'amakontena yo mu nyanja cyaragabanutse

Isesengura ry’inganda rigaragaza ko iterambere riheruka muri politiki y’ubucuruzi ya Amerika ryongeye gushyira urusobe rw’ibicuruzwa ku isi mu mimerere idahwitse, kuko gushyiraho no guhagarika igice cy’imisoro imwe na imwe byateje imvururu zikomeye n’ihungabana rikomeye ku bigo bikorera muri Amerika ya Ruguru.

Uku gushidikanya kwageze no ku mubare w’ibicuruzwa byo mu mazi, kandi nk’uko imibare ya Freightos Baltic Index ibivuga, umubare w’ibicuruzwa byo mu mazi byo mu mazi wagabanutse cyane mu gihe cy’umwaka.

Itangazo rya mbere ry’umusoro wa 25% ku bicuruzwa byose byatumijwe na Leta Zunze Ubumwe za Amerika biva muri Megizike na Kanada ryagize ingaruka mbi ku nganda zikora ibikoresho. Ariko, mu minsi mike, guverinoma yasohoye itegeko ryo guhagarika ukwezi kumwe ku bicuruzwa by’imodoka biteganywa n’Amasezerano ya Leta Zunze Ubumwe za Amerika ya Megizike Kanada, nyuma yo kongererwa ku bicuruzwa byose byatumijwe muri ayo masezerano. Ibi bigira ingaruka kuri 50% by’ibicuruzwa biva muri Kanada biva muri Kanada na 38% by’ibicuruzwa biva muri Megizike, harimo ibikomoka ku modoka, ibiribwa n’ibikomoka ku buhinzi, ndetse n’ibikomoka ku mashanyarazi n’ibikoresho by’ikoranabuhanga.

Ibicuruzwa bisigaye bitumizwa mu mahanga bifite agaciro ka miliyari imwe y'amadolari ku munsi ubu biri mu cyiciro cyo kongerwaho imisoro ku kigero cya 25%. Iki cyiciro gikubiyemo ibicuruzwa bitandukanye kuva kuri telefoni, mudasobwa kugeza ku bikoresho by'ubuvuzi. Gushyirwa mu bikorwa mu buryo butunguranye no guhagarika igice cy'iyi misoro byateje ihungabana rikomeye ku bwikorezi bwambukiranya imipaka n'imodoka zo ku butaka ziva muri Megizike na Kanada.

Judah Levine, umuyobozi w’ubushakashatsi muri Freightos, yanditse muri raporo yasohotse ifite amakuru aheruka ko uku guhindagurika kw’imisoro atari ikintu cyihariye, ahubwo ari kimwe mu bigize uburyo bwagutse bwa Trump bwo gukoresha politiki y’ubucuruzi nk’inkunga yo kugera ku ntego zitandukanye. Muri uru rubanza, intego zatangajwe zirimo gukemura ibibazo by’umutekano ku mipaka no gukumira urujya n’uruza rw’ibinyabiziga bya fentanyl n’abimukira mu buryo butemewe n’amategeko. Ariko, raporo zimwe na zimwe zigaragaza ko ibi biterwa n’uko abakora imodoka basezeranya kwimura bimwe mu bicuruzwa biva muri Kanada na Megizike bijya muri Leta Zunze Ubumwe za Amerika.

Levin yavuze ko kuba hari ikibazo kidasobanutse neza cyatewe n’izi mpinduka za politiki zihuta bituma igenamigambi n’ivugurura ry’abatwara ibicuruzwa bigorana cyane. Amasosiyete menshi agira imyumvire yo gutegereza no kureba mbere yo kwiyemeza guhindura ibintu bikomeye mu miyoboro y’ibicuruzwa byabo. Ariko, ikibazo cyo kwiyongera kw’imisoro kiri hafi, cyane cyane ku bicuruzwa bitumizwa mu mahanga biva mu Bushinwa n’abandi bafatanyabikorwa mu bucuruzi muri Amerika, ibi bikaba byaratumye bamwe mu batumiza ibicuruzwa mu mahanga bohereza ibicuruzwa mu mazi mbere y’igihe cyagenwe kuva mu Gushyingo, bigamura ikiguzi cyo kubitumiza n’ubwikorezi.

Amakuru aheruka aturuka mu Ishyirahamwe ry’Ubucuruzi ry’Igihugu agaragaza ko kuva mu Gushyingo umwaka ushize kugeza muri Gashyantare uyu mwaka, ingano y’imizigo yo mu mazi yo muri Amerika yiyongereyeho hafi 12% ugereranije n’igihe nk’icyo umwaka ushize, bigaragaza ingaruka zikomeye. Nubwo byitezwe ko ingano y’imizigo izakomeza kuba ikomeye muri Gicurasi yose, byitezwe ko ingano y’imizigo muri Kamena na Nyakanga izagabanuka, bigaragaza ko igihembwe cy’impeshyi cyari gisanzwe gitangiye neza bitewe n’uko ibicuruzwa byatangiye kare.

Ingaruka z'iri hindagurika rya politiki y'ubucuruzi zigaragara no mu gipimo cy'imizigo y'amakontena. Nyuma y'umwaka mushya w'ukwezi, ibiciro by'amakontena yo mu nyanja ya Pasifika byakomeje kugabanuka, aho igipimo cy'imizigo ku nkombe y'Iburengerazuba cyagabanutse kikagera ku madolari 2660 kuri buri metero 40, naho ku nkombe y'Iburasirazuba kikagera ku madolari 3754 kuri buri FEU. Ugereranyije n'umwaka ushize, iyi mibare yagabanutseho 40% kandi iri munsi cyangwa iri munsi gato y'igipimo cyo hasi cya 2024 nyuma y'umwaka mushya w'ukwezi.
Mu buryo nk'ubwo, mu byumweru bishize, ibiciro by'imizigo yo mu mazi mu bucuruzi bwa Aziya y'i Burayi nabyo byagabanutseho igipimo cyo hasi cy'umwaka ushize.

Igipimo cya Aziya Nordic cyiyongereyeho 3% kigera ku madolari 3064 kuri buri FEU. Igiciro cya Aziya Mediterane gikomeje kuba ku rugero rwa $4159 kuri buri FEU.

Nubwo izamuka ry’ibiciro muri rusange mu ntangiriro za Werurwe ryagabanyije uku kugabanuka no kuzamura ibiciro ku madolari amagana make, izamuka ryari munsi cyane y’izamuka ry’amadolari 1000 ryatangajwe n’ikigo gishinzwe ubucuruzi. Ibiciro mu karere ka Aziya Mediterane byarahagaze kandi bingana n’ibyo mu mwaka ushize.

Levin yavuze ko intege nke ziherutse kugaragara mu biciro by’imizigo, cyane cyane mu nzira zambukiranya inyanja ya Pasifika, zishobora kuba zaratewe n’ibintu byinshi bikorana. Ibi birimo guhagarara kw’ibikenewe nyuma y’iserukiramuco ry’impeshyi, ndetse no kuvugurura amashyirahamwe y’abakora, byatumye habaho ihiganwa rikomeye no kugabanuka k’ubushobozi mu gucunga ubushobozi bw’abakora mu gihe abakora bamenyera serivisi nshya.

Kubera ko inganda zihanganye n’ibibazo bikomeye, hari igihe ntarengwa cy’ingenzi kiri hafi. Ibi birimo n’iburanisha ry’intumwa y’ubucuruzi ya Leta Zunze Ubumwe za Amerika ku ya 24 Werurwe, rizafata icyemezo ku biciro by’ibyambu byatanzwe; Nk’uko bivugwa mu nyandiko ya Perezida ya "America First Trade Policy", igihe ntarengwa cyo gutangaza ibibazo bitandukanye by’ubucuruzi ni ku ya 1 Mata, mu gihe igihe ntarengwa gishya cyo gushyiraho umusoro wa 25% ku bicuruzwa bya USMCA ari ku ya 2 Mata.